Jacek Karwowski
Uwagi na temat bankowości islamskiej

Najważniejszym ograniczeniem bankowości islamskiej jest zakaz riba. Wśród muzułmanów riba jest rozumiana jako zysk, który nie został zarobiony, procent od pożyczki. Drugim ważnym ograniczeniem bankowości islamskiej jest zakaz gharar. W odniesieniu do handlu oznacza on niedopuszczalność sytuacji, w której kupujący nie wie, co kupił, a sprzedający - co sprzedał. Trzecim ograniczeniem jest zakaz maysir. Chodzi tu ogólnie o gry losowe (gdy wynik zależy od przypadku). Nie jest natomiast oczywiście zakazane podejmowanie ryzyka w celu osiągnięcia zysku, czyli typowa działalność przedsiębiorcy.

Dzięki stosowaniu tych zasad oraz przepisom religijnym powinny być osiągane następujące cechy bankowości islamskiej: stosowanie udziałów w zysku zamiast procentu, położenie nacisku na zyskowność projektu, a nie na zdolność kredytową, silniejsze powiązanie między sektorem finansowym a realnym oraz stosowanie zasad moralnych także w bankowości. W wyniku tego próbuje się stosować odpowiednie instrumenty, które nie wykorzystują stopy procentowej: murabahah, mudarabah, musharakah oraz ijarah, by wymienić te najważniejsze.

Obecnie liczbę banków deklarujących pełne dostosowanie do zasad bankowości islamskiej szacuje się na około 70 (nie licząc Iranu i Sudanu, gdzie w zasadzie wszystkie banki pracują według zasad bezodsetkowych).

Autor próbuje odpowiedzieć na pytania, czy banki islamskie rzeczywiście działają w sposób, który eliminuje niesprawiedliwość związaną z pobieraniem odsetek, jakie jest znaczenie konkurencji ze strony tradycyjnych banków dla banków działających według zasad islamskich oraz jakie jest znaczenie bankowości islamskiej dla banków funkcjonujących na tradycyjnych zasadach.



Copyright © 1998-2017 Narodowy Bank Polski. All rights reserved.
Ta strona używa plików cookies, dzięki którym może działać lepiej.
Aby się dowiedzieć więcej o technologii cookies, proszę kliknąć tutaj: Polityka prywatności NBP »
Aby móc przeglądać zawartość, należy zaakceptować cookies z tej strony Akceptuję